Öğrenilmiş Çaresizlik

Öğrenilmiş Çaresizlik

Öğrenilmiş çaresizlik kişisel gelişim kitapları, eğitim bilimleri dersleri ve psikoloji biliminde sık sık karşımıza çıkan bir kuramdır. Bu yazıda; öğrenilmiş çaresizlik nedir, öğrenilmiş çaresizlik deneyi, öğrenilmiş çaresizlik örnekleri,  depresyon ilişkisine ve kurtulma yollarına  değineceğiz. Öğrenilmiş çaresizlik sendromu ilk olarak Amerikalı psikolog Martin Seligman tarafından ortaya atılmıştır ve İngilizce anlamı learned helplessness dır.

“Öğrenilmiş çaresizlik” ne demektir ?

Öğrenilmiş çaresizlik, kişinin geçmişte yaşadığı olumsuz deneyimler, başarısızlıkları karşısında yılması ve mücadeleyi bırakması durumudur. Özetle daha önce çaresiz kalınan durumlar nedeniyle, gelecekte ortaya çıkacak ve çıkan fırsatlar karşısında da çaresizmiş gibi hareket edilmesidir. Bu durumda kişi çok sayıda başarısızlığa uğramıştır ve ne yaparsa yapsın elinden bir şey gelmeyeceğini düşünür. Mücadele etme gücünü ve tekrar deneme cesaretini kaybeder. (Hovardaoğlu,1986/44,58)                                                                           Hemen her insanda biraz öğrenilmiş çaresizlik vardır. Bir şeyleri deneriz ve defalarca başarısız olursa artık denesek de başarısız olacağımıza inanır ve denemeyi bırakırız. Aslında bu mantıklı da bir harekettir. Ancak şartların değiştiği durumda bile denemeyi bırakıyorsak, denersek başaracağımız halde denemiyorsak, işte bu bize zarar veren öğrenilmiş çaresizlik durumudur.                                                                                                                                 Öğrenilmiş çaresizlik tehlikelidir, gerçekten çaresiz iseniz, gerçekten yapacağınız bir şey yoktur. Ancak bir çareniz var siz bir şey yapmıyorsanız, işte o zaman kaybediyorsunuz demektir.Öğrenilmiş çaresizlik modeline göre birey, herhangi bir davranışta bulunurken yaptığı davranışın sonucunu kontrol edemediğini öğrendiği zaman, başka bir durumda olayın sonucunu kontrol edebileceği halde bir başarısızlık beklentisine ve davranışlarıyla sonucu kontrol edebileceği durumlarda bile başarmak için gereken davranışları göstermemesine neden olabilmektedir.(Aydın.B,2006/24,32)                                                                           Birey, öğrenilmiş çaresizlik yaşantısı sonucunda sadece bir başarısızlık beklentisi içinde olmaz, aynı zamanda belli bir işi başarması için gereken yeterliklerini de göremeyebilir. Bu nedenle öğrenilmiş çaresizlik değişkeni özellikle bireylerin başarılarıyla yakından ilişkili gibi görünmektedir.Öğrenilmiş çaresizlik modeli, davranışların sonuçlarını kontrol edememe nedeniyle ortaya çıkan çökkünlük durumuna bir açıklama getirmesi nedeniyle bir depresyon modeli olarak nitelendirilmiştir.

mayo almak istiyorum
argento mayo
mayo modelleri
FERİBOT
FERHAD PAŞA

Öğrenilmiş Çaresizlik